كهگيلويه و بويراحمد كريدور گردشگري شمال - جنوب ايران

مسافري كه از فارس به سمت تهران ، شمال و مشهد حركت مي كند يكي از مسيرهاي رو بروي او مسير ياسوج - سميرم است كه در اين مسير منظره هاي زيادي از يك ميليارد درخت بلوط و ميليونها درخت ديگر شامل بنه و توت و باغ هاي سيب و انگور و مزارع زيبا و رودهاي پرآبي است كه چشمهاي وي را در تونل زيباييهاي استان مبهوت مي كند . مسافران بوشهر و خوزستان نيز يكي از گزينه هاي پيش روي آنها گذر از كريدور زيباي كهگيلويه و بويراحمد است علاوه بر آن مسافراني نيزكه بر خلاف اين افراد از شمال ايران به جنوب حركت مي كنند يكي از زيباترين مناظر مسير را بدون ترديد در اين كريدور زيبا مشاهده مي نمايند . به غير از يك ميليارد درختي كه در مسير اين كريدور زيبا وجود دارد جاذبه هاي گردشگري ديگري همچون بافت تاريخي شهر دهدشت نام برد كه كاروانسراي بافت تاريخي آن در ضلع غربي بافت تاريخي دهدشت و در كنار مجموعه حمام كاروانسرا ، امامزاده ابراهيم و امامزاده جابر واقع شده است . اين بنا از جمله آثار شهر دوره اسلامي صفوي است كه با دو ورودي در شمال و جنوب ساخته شده است . بنا شامل حياط و حجره‌هاي چهار طرف آن است . تپه هاي باستاني نيز از جمله مكان هاي تاريخي استان است كه از جمله مي توان به تپه ملاكانيه تپه دم چنار، تل مهره اي ، تل خسروي ، تل شهداء ، تل دهوه وتل چگاه اشاره كرد . قلعه هاي اين استان به چهار دوره تاريخي تقسيم مي شوند كه عبارتند از قلاع قبل از اسلام كه بيشتر به قلعه هاي دختر معروفند ، قلاع دوران اسلامي ، قلاع دورات اتابكان فارس و قلاع عهد تيموري و صفوي كه به قلاع ايل در ادوار گذشته مربوطند .

از روستاهاي هدف گردشگري استان كهكيلويه و بوير احمد نيز مي توان به روستاهاي مختار ، دلي بهرام بيگي ، كريك ، چشمه بلقيس چرام ، ديشموك و مارين اشاره كرد كه اعتباراتي را براي گسترش امكانات رفاهي گردشگران به خود اختصاص داده اند . پل هاي پاتاوه ، پل‏هاي باستاني خيرآباد ، تخت شاه ‏نشين ، پايه هاي پل قديمي كنا ، پل تاريخي خيري و محمدخان ، پل دختر ، پل بريده و پل پريم از ديگر مكان هاي تاريخي اين استان به شمار مي روند . نقوش برجسته تنگ سولك نيز از ديگر آثار ديدني استان است كه در امتداد دامنه جنوب غربي نخستين رشته ارتفاعات زاگرس و در دامنه كوه خائيزو در دوازده كيلومتري شهر ليكك مركز شهرستان بهمئي تنگ سولك واقع شده است كه در اين تنگه بر روي چهار سنگ جدا شده از كوه نقوش و كتيبه هائي از دوره اليمائي(اشكاني) حجاري شده است. باغ هاي استان از جمله باغ چشمه بلقيس چرام در شهرستان كهگيلويه و در شهر چرام واقع شده است و يكي از مهمترين جاذبه هاي توريستي منطقه مي باشد . درياچه‌ كوه‌ گل، تالاب برم الوان ، تالاب‌ برم‌شير نيز از درياچه هاي محلي استان است كه در فصلهاي مختلف سال بسيار فرح انگيز مي باشند .

كهگيلويه و بويراحمد كه سرزميني كوهستاني است داراي قله هاي مرتفعي بلندترين نقطه در اين استان قله دنا واقع در شهرستان دنا با ارتفاع چهار هزار و ۴۰۹متر و پست ترين نقطه آن چره زن در جنوب غربي بي بي حكيمه در شهرستان گچساران مي باشد كه ۱۹۷ متر از سطح دريا ارتفاع دارد . كوههاي اين استان از رشته كوههاي زاگرس به شمار مي روند كه در شمال با داشتن يخچال هاي طبيعي سرچشمه رودهاي پرآب هستند . كوههاي مهمي همچون كوه خائيز در جنوب دهدشت ، كوههاي نيل و حجال در شمال شرق ياسوج ، كوه خامي در شمال شرق گچساران ، كوه نور( نير) در مركز استان ، كوههاي سياه وسفيد در بهمئي و شرق لنده و كوه دل افروز در شمال و كوه ساورز از مهمترين كوههاي استان به شمار مي روند . استان كهگيلويه و بويراحمد به علت فراواني مناطق مرتفع و بادهاي مربوط در هر دو منطقه سردسير و گرمسير از ميزان بارندگي نسبتاً خوبي برخوردار است . ‌اين بارندگي موجب پيدايش رودهاي متعددي چون مارون ، خرسان ، زهره ، بشار ، نازمكان ، ماربر ، ياسوچ ، دره آجم ، گرد آوه ، آب شور ، تغار ، قلات ، خير آباد در استان شده است . در مسير رودخانه‌هاي استان ، تندآب‌ها و گاهي آبشارهاي زيبايي به وجود آمده است و چون اين رودها اغلب از قعر دره‌ها و داخل ارتفاعات عبور مي‌كنند علي رغم قابليت‌هاي مختلف توريستي كمتر مورد استفاده قرار مي‌گيرند . از سوي ديگر در اين استان چه در ناحيه سردسير و چه در گرمسير، چشمه‌ها و سراب‌هاي بزرگي وجود دارد كه مهمترين آن‌ها ، چشمه ميشي ، هفت چشمه ، خاركلون دخاك لدون ، باغ چشمه بلقيس چرام ، آب گرمو و چشمه‌هاي ديگر است و امكان احداث كمپينگ ، اردگاه و تاسيسات تفريحي نيز در اين مناطق وجود دارد ولي تاكنون از تمام ظرفيت هاي موجود استفاده قابل توجهي نشده است .

موزه ياسوج با برخورداري از آثار و شواهد به جاي مانده از گذشتگان با فرهنگ اين بخش از مرز و بوم ايران چون نگيني در دل ارتقاعات دنا مي‌درخشد . اين گنجينه گرانبها كه در ۲۸ ارديبهشت ماه سال ۱۳۸۲ افتتاح شده با مساحتي در حدود ۱۵۰ متر مربع در طبقه دوم ساختمان شماره ۲ اداره ميراث فرهنگي استان كهكيلويه و بوير احمد قرار دارد . در اين موزه اشياي فلزي شامل انواع ظروف فلزي ، نظير كاسه ، جام و گلدان ، ابزار آلات جنگي مانند خنجر ، شمشير ، پيكان و ابزار آلات تزئيني مانند مهره‌ها ، گوشواره ها ، حلقه ها و النگوها، همچنين سكه هاي دوران ساساني و متعلق به پادشاهاني چون خسرو دوم و سكه‌هاي دوره ایلامي و چند مهره از دوره ساساني نگهداري مي شود .  يكي از برجسته ترين اشيائي كه در موزه ياسوج نگهداري مي‌شود قطعه‌اي از نقش برجسته شاپور اول ساساني است كه برروي سنگ حفاري شده است . در موزه ياسوج همچنين اشيايي از دوره اسلامي شامل سكه هاي اوايل اسلام ، سكه هاي عهد صفوي و قجري ، ظروف چيني آبي و سفيد و اشياي ديگر چون خنجر و باروت نگهداري مي شود . از ديگر اشياي موزه ياسوج مي‌توان به سنگ‌هاي قيمتي با نام احجار كريمه ياد كرد كه جنبه‌هاي تزئيني و يا مذهبي آن نزد ايرانيان باستان اهميت ويژه‌اي داشت . در موزه ياسوج در مجموع ۲۷۰ شي از دوره‌هاي مختلف به نمايش گذاشته شده است و اين موزه از نمونه‌هاي برجسته يك موزه محلي و بومي است . اين موزه از يك بخش باستان شناسي نيز تشكيل شده است و اشياي به نمايش درآمده در آن عمدتاً در كاوش‌هاي باستان شناختي و از دست قاچاقچيان اشياي عتيقه كشف شده و در برگيرنده سه دوره باستان شناسي پيش از تاريخ دوره تاريخي و دوره اسلامي است .